به گزارش اولین خبر؛ علیرضا رحیمی روز یکشنبه در نشست خبری عملکرد یکساله این معاونت، با اشاره به اینکه مسئله وام ازدواج به دغدغه اصلی جوانان تبدیل شده، تأکید کرد: اگرچه این موضوع نشان‌دهنده توجه به دغدغه‌های جوانان است، اما تمرکز بر آن باعث تقلیل و کاهش توجه به سایر فعالیت‌های حوزه جوانان می‌شود.

وی در توضیح نقش وزارت ورزش و جوانان در دریافت تسهیلات ازدواج گفت: این وزارتخانه هیچ مسئولیت مستقیمی در اعطای وام ازدواج ندارد و نقش ما در این زمینه صرفاً نظارتی و پیگیری تکالیف قانونی دستگاه‌های اجرایی به‌ ویژه بانک‌ها است.

به گفته وی، بر اساس آمار ارائه شده، در ۶ ماهه اول سال ۱۴۰۴ حدود ۴۰ درصد از متقاضیان وام ازدواج موفق به دریافت آن شده‌اند، این آمار در استان‌های محروم از جمله سیستان و بلوچستان، خوزستان، خراسان جنوبی، هرمزگان و آذربایجان غربی بین ۲۸ تا ۳۳ درصد بوده است.

وی افزود: در مقابل، استان‌های اصفهان، مرکزی، تهران و آذربایجان شرقی با عملکرد بهتری روبرو بوده‌اند به طوری که بین ۴۸ تا ۵۱ درصد متقاضیان در این استان‌ها موفق به دریافت وام شده‌اند.

رحیمی خاطرنشان کرد: بانک‌ها بر اساس منابع داخلی خود مکلف به پرداخت وام‌های قرض‌الحسنه هستند و سهمیه هر بانک با توجه به منابع آن تعیین می‌شود، بنابراین سهمیه همه بانک‌ها یکسان نیست و ما بر اجرای صحیح این تکالیف نظارت داریم.

احیای سازمان ملی جوانان؛ گامی برای حل مسائل ساختاری حوزه جوانان

معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان ادامه‌ داد: ساختار فعلی پاسخگوی نیازهای جوانان نیست و احیای سازمان ملی جوانان با تأکید رئیس‌جمهور و پس از ۱۵ سال محقق شده است.

رحیمی با اشاره به مسائل اصلی جوانان کشور، از جمله اشتغال، مسکن و آسیب‌های اجتماعی، بر ضرورت تحول ساختاری در حوزه جوانان تأکید کرد.

وی با مرور تاریخچه ساختارهای جوانان گفت: شورای عالی جوانان در سال ۷۱ تشکیل و در دوره دولت آقای خاتمی به سازمان ملی جوانان ارتقا یافت، متأسفانه در سال ۸۹ این سازمان در وزارت ورزش ادغام شد که بزرگترین لطمه به حوزه جوانان وارد آمد.

رحیمی با اشاره به مشکلات ساختاری افزود: جوانان یک موضوع فرابخشی است که مسکن، اشتغال، ازدواج، سلامت و هنر را شامل می‌شود، در حالی که ورزش یک حوزه بخشی است، ادغام این دو باعث شد در این ۱۵ سال خروجی مطلوبی نداشته باشیم.

معاون جوانان وزارت ورزش به مشکلات بودجه‌ای نیز اشاره کرد و گفت: بودجه جوانان در سال ۱۴۰۳ فقط ۰.۷۱ درصد کل بودجه وزارتخانه بوده که در سال ۱۴۰۴ به ۵.۳ درصد رسیده است، از این میزان نیز ۵۰ درصد صرف حقوق و مزایا می‌شود.

وی با بیان خبر احیای سازمان ملی جوانان با تأکید رئیس‌جمهور و پیگیری‌های انجام شده، گفت: احیای سازمان ملی جوانان ذیل وزارت ورزش محقق شده است، البته برای تحقق کامل حقوق جوانان، باید جایگاه اجرایی این حوزه ارتقا یابد تا بتواند تکالیف دستگاه‌ها را مطالبه کند.

رحیمی تأکید کرد: بدون ساختار اداری مناسب، حضور جوانان و تصویرسازی آنان میسر نیست و انجام تکالیف قانونی دولت در قبال جوانان نیز به درستی محقق نخواهد شد.

ایجاد رصدخانه اجتماعی برای تصمیم‌سازی مبتنی بر داده

معاون جوانان وزارت ورزش و جوانان افزود: از زمان استقرار معاونت جوانان، رصدخانه اجتماعی جوانان ایران را تاسیس کرده‌ایم، این رصدخانه اطلاعات خود را از سازمان‌های متولی جمع‌آوری می‌کند و تاکنون ۹۸ موضوع محوری و ۶ هزار و ۷۰۰ لایه اطلاعاتی در آن ثبت شده است. با استفاده از این سامانه، امکان تحلیل همبستگی داده‌ها بر اساس بلوک‌های جمعیتی و محله‌ای فراهم شده است؛ به‌طور مثال می‌توان ارتباط بین گروه‌های سنی زیر ۳۰ سال و نرخ خودکشی در یک استان یا شهر مشخص را بررسی کرد.

رحیمی درباره هدف ایجاد این سامانه گفت: این اقدام یک قدم رو به جلو است، زیرا پیش از این داده‌های مرتبط به این شکل در دسترس نبود، با توجه به تأکید رئیس جمهور بر تصمیم‌سازی مبتنی بر شواهد، سعی کرده‌ایم اطلاعات جامع و استاندارد از منابع مختلف شامل سازمان ثبت احوال، پایگاه رفاه ایرانیان و پایگاه بهزیستی کشور جمع‌آوری کنیم و به یک استاندارد واحد دست یابیم.

وی به استفاده از ظرفیت‌های سازمان‌های مردم‌نهاد و جوانان سراسر کشور اشاره کرد: ما ساختار جدیدی ایجاد نکرده‌ایم، بلکه از ظرفیت موجود جوانان بهره برده‌ایم. آموزش‌های لازم داده شده و یک دیتابیس و پلتفرم آنلاین برای افکارسنجی جوانان طراحی شده است. همچنین با استفاده از داده‌های شبکه‌های اجتماعی، احساسات، محتوا و سلایق مختلف سیاسی و اجتماعی جوانان تحلیل می‌شود تا تصمیم‌گیران بتوانند تصویر دقیق‌تری از شرایط داشته باشند.

رحیمی تاکید کرد: در آینده نزدیک، مرکز رصد به صورت فیزیکی و با اتاق وضعیت مجهز افتتاح خواهد شد تا تصمیم‌سازان بتوانند داده‌ها و شاخص‌ها را به صورت برخط مشاهده کنند و تصمیمات مبتنی بر شواهد اتخاذ شود.

وی درباره آسیب‌های اجتماعی گفت: بیشترین آسیب‌ها شامل مسائلی است که پیش‌تر اشاره شد، اما باید توجه داشت که در مقایسه با سطح جهانی، مشکلات ما قابل مدیریت است. به عنوان مثال، احساس افزایش خودکشی، اعتیاد یا بیکاری بیشتر به دلیل حضور گسترده شبکه‌های اجتماعی است، نه لزوماً افزایش واقعی این مشکلات نسبت به ۱۰ سال گذشته، ما باید مشکلات را رصد و حل کنیم، اما نباید موج منفی‌ای ایجاد کنیم که تصویر واقعی را تحریف کند.

رحیمی درباره شناخت جامعه از معاونت جوانان افزود: متأسفانه هنوز بسیاری از مردم و حتی خبرنگاران نمی‌دانند که چنین ساختاری وجود دارد و چه فعالیت‌هایی انجام می‌دهد.

راه‌اندازی مجلس مشورتی جوانان ایران

رحیمی در خصوص تعامل دولت با نسل جوان و نمایندگان آن‌ها گفت: جلسات متعددی با دستگاه‌های دولتی برگزار شده است، متأسفانه برخی وزارتخانه‌ها توجه کافی به موضوع جوانان ندارند و حتی حاضر نیستند جلسه‌ای برگزار کنند، این مسئله جای تاسف دارد، زیرا جوانان ما نادیده گرفته می‌شوند، نقش رسانه‌ها در این مسیر بسیار مهم است، زیرا تعامل با جامعه جوانان و اطلاع‌رسانی دقیق می‌تواند اثرگذاری اقدامات را افزایش دهد.

رحیمی با اشاره به موضوع انتخاب مشاوران نسل جوان خاطر نشان کرد: هر فردی که بتواند تجربه و آموزش را به جوانان منتقل کند، فرصت ارزشمندی ایجاد می‌کند، اما فرآیند انتخاب باید شفاف و عادلانه باشد و متولی اصلی این امر شورای عالی جوانان و معاونت جوانان دولت هستند.

وی با معرفی پروژه مهم «مجلس جوانان ایران» توضیح داد: هدف این است که نمایندگان نسل جوان، توسط خود جوانان انتخاب شوند و نه از طریق مدیران یا آشنایان، این مجلس مشورتی برای گروه سنی ۱۵ تا ۳۵ سال طراحی شده است و هر جوان می‌تواند کاندید شود و به نمایندگان رأی دهد، مدل انتخابات مشابه مجلس شورای اسلامی است و حوزه‌های انتخابیه، تعداد نمایندگان و فرآیندها بر اساس آن طراحی شده‌اند.

وی افزود: زیرساخت‌های اجرایی از طریق پلتفرم بلاک‌چین و سامانه «جوان پلاس» آماده شده است و نمایندگان وزارتخانه‌ها، سازمان‌های نظارتی و شورای عالی انقلاب فرهنگی، دبیرخانه مرکزی برگزاری انتخابات را تشکیل خواهند داد و بر روند انتخابات نظارت خواهند کرد.

وی درباره اهداف این مجلس گفت: پس از انتخاب نمایندگان، دوره‌های آموزشی برای آن‌ها برگزار و کمیسیون‌های تخصصی در شورای عالی جوانان شکل خواهد گرفت تا مطالبات جوانان مستقیماً از خود منتخبین شنیده شود. این مدل، الگویی نزدیک به عدالت دموکراتیک است و هزینه زیادی ندارد؛ از بودجه جاری معاونت استفاده می‌شود و نیازی به منابع مالی جدید ندارد. هدف نهایی، ارتقای برند اجتماعی جوانان در دولت و فراهم کردن زمینه‌ای برای شنیده شدن صدای بی‌صدایان است.

معاون جوانان وزارت ورزش و جوانان درباره اثرگذاری طرح‌های مشورتی و مجالس جوانان گفت: واقعیت این است که ما باید راه‌هایی که قبلاً رفته شده را بررسی کنیم و از شکست‌ها درس بگیریم، هرجا بتوانیم جوانان را ترغیب کنیم که مشارکت داشته باشند، ما یک قدم به جلو رفته‌ایم، زیرا این مشارکت سرمایه اجتماعی کشور را افزایش می‌دهد، حتی جوانی که نماینده می‌شود یا رای می‌دهد، همچنان به ایران امید دارد و امید دارد نماینده منتخبش بتواند تاثیرگذار باشد.

وی افزود: یکی از وظایف ما القای هویت ملی و مشارکت اجتماعی است در همین راستا سعی داریم صدای جوانان را به بدنه دولت منتقل کنیم، در حوزه‌هایی مانند مسکن و اشتغال، اختیارات ما محدود است، اما با رصد وضعیت و برنامه‌ریزی‌های عملیاتی تلاش می‌کنیم اثرگذار باشیم، قدم اول ما رصد وضعیت جوانان بوده است و از خود جوانان داده‌ها را جمع‌آوری می‌کنیم، همچنین در شورای عالی جوانان، برنامه‌های عملی با ۱۰ کمیسیون تخصصی مصوب شد که شامل اشتغال، آسیب‌های اجتماعی و دیپلماسی عمومی است، جوانان در این فرآیند مشارکت دارند و معتقدند کارهای عملی باید انجام شود تا سرمایه اجتماعی افزایش یابد.

آخرین آمار میانگین سنی ازدواج و طلاق

معاون جوانان وزارت ورزش و جوانان درباره آمارهای ازدواج و طلاق گفت: میانگین سن طلاق در کشور در سال ۱۴۰۳ برای آقایان ۳۹ سال و برای خانم‌ها ۳۴.۳ سال بوده است. بیشترین میانگین سن طلاق مربوط به استان‌های تهران، البرز، اصفهان و گیلان است و پایین‌ترین آن مربوط به سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، خراسان شمالی و گلستان است، همچنین میانگین سن ازدواج در سال ۱۴۰۳ برای آقایان ۲۸.۳ سال و برای خانم‌ها ۲۴.۱ سال بوده است. بالاترین میانگین سن ازدواج مربوط به تهران، البرز و ایلام و پایین‌ترین مربوط به سیستان و بلوچستان و خراسان‌ها است.

ثبت بیش از ۲ هزار ازدواج در مردان بالای ۷۵ سال

وی ادامه داد: در مناطق سیستان و بلوچستان و خراسان، ازدواج زودتر انجام می‌شود و احتمال طلاق کمتر است، کل تعداد طلاق‌ها در سال ۱۴۰۳ حدود ۱۹۴ هزار مورد بود که نسبت به سال‌های گذشته روند کاهشی داشته است، در همین سال، ۲ هزار و ۲۴۹ نفر ازدواج مردان بالای ۷۵ سال ثبت شده است که از این تعداد هزار و ۶۹۱ نفر طلاق نگرفته‌اند و ۱۲۷ مورد طلاق مربوط به همسران قبلی بوده است.

برگزاری بیش از ۲ هزار کارگاه مشاوره ازدواج

رحیمی در خصوص نقش معاونت جوانان در دولت‌های گذشته تصریح کرد: مسئله جوانان در دولت‌های پس از انقلاب بیشتر به یک دغدغه ویترینی تبدیل شده بود و توجه واقعی به آن محدود بود، دولت‌های قبلی بیشتر در حد یک نمایش فعالیت می‌کردند، در حالی که امروز با توجه به گسست موجود بین جامعه و دولت، نیازمند اقدامات عملی هستیم.

وی افزود: یکی از چهار اداره کل معاونت امور جوانان، اداره کل مشارکت اجتماعی است که شامل فعالیت‌های سازمان‌های مردم‌نهاد، مجلس جوانان و فراهم کردن زمینه برای حضور و فعالیت داوطلبانه جوانان است، اداره کل توسعه اجتماعی نیز به توسعه ازدواج، مراکز مشاوره و برگزاری کارگاه‌های پیش و حین ازدواج می‌پردازد، اداره کل طرح‌های ملی هم توزیع اشتغال و برنامه‌های ارزشمند در این حوزه ارائه می‌دهد و اداره کل استان‌ها و خانه‌های جوان کشور، فعالیت‌های محلی را پیش می‌برد.

رحیمی آمار عملکرد یک سال اخیر این معاونت را تشریح کرد و گفت: ۲ هزار و ۸۰۹ کارگاه ازدواج و خانواده برگزار و ۳۹۲ هزار نفر ساعت آموزش داده شد، دوره‌های راهنمای خانواده شامل ۴ هزار و ۸۰۰ نفر ساعت آموزش بود، همچنین ۳۴ هزار و ۷۸۹ جلسه مشاوره رایگان برای ۱۹ هزار جوان، به ویژه دهک‌های پایین یک تا سه برگزار شده است، علاوه بر این، آموزش تخصصی به روانشناسان و مشاوران شامل ۷۰ هزار نفر ساعت و آموزش تخصصی به مدیران و موسسان مراکز هزار و ۲۰۰ نفر ساعت بوده است.

وی اضافه کرد: در سراسر کشور حدود هزار و ۵۰۰ مرکز مشاوره مجوز دریافت کرده‌اند که شامل ۵۰۴ مرکز تخصصی مشاور ازدواج است، همچنین ۴۱ مجوز در حوزه ازدواج و خانواده در سازمان‌های مردم‌نهاد صادر شد و ۱۴۰ جشن ازدواج ملی و استانی برگزار شده است، جشنواره هنری نسل اوبی با ۶ هزار اثر هنری در حوزه ازدواج، خانواده و جمعیت برگزار شد، برآورد تغییرات جمعیتی کشور برای سال‌های ۱۴۰۳ تا ۱۴۱۳ نیز آماده شده است تا در تصمیم‌سازی مورد استفاده قرار گیرد.

۲ طرح ملی در حوزه اشتغال

رحیمی درباره طرح‌های اشتغال اظهار کرد: ۲ طرح ملی در حوزه اشتغال داریم؛ یکی طرح « مهتاب » و دیگری طرح « شهید سرلشکر باقری»، در دوره‌های قبل، طرح سرباز ماهر تنها کلاس‌های آموزشی کلی برگزار می‌کرد و خروجی مشخصی برای شغل نداشت، ما مدل‌سازی جدیدی انجام داده‌ایم و در هر استان یک سمن انتخاب می‌کنیم که نیازهای شغلی استان را احصاء و برای سربازان ۶ ماه آخر خدمت دوره‌های آموزش فنی و حرفه‌ای برگزار می‌شود.

به گفته وی این آموزش‌ها بر اساس تحصیلات، گذشته خانوادگی و علایق جوانان طراحی شده است.

ارتقای مشارکت سیاسی و اجتماعی جوانان

معاون جوانان وزیر ورزش و جوانان به تبیین اقدامات معاونت امور جوانان برای کاهش گسست بین دولت و جامعه جوان پرداخت و گفت: هدف ما این است که گسست کمتر شود و با کمک رسانه‌ها به عنوان رکن چهارم دموکراسی و جامعه مدنی، این فاصله کاهش یابد، اگر مجلس، نهادهای قانونگذار و سایر دستگاه‌ها حمایت کنند، می‌توانیم مشارکت سیاسی و اجتماعی جوانان را ارتقا دهیم، شخصاً خودم به عنوان معاون جوانان یا دبیر شورای عالی جوانان، وابستگی بیشتری به جوانان دارم و این معاونت را مدعی‌العموم مطالبات جوانان از دولت و حاکمیت می‌دانم.

وی افزود: افزایش مشارکت سیاسی جوانان در انتخابات، از جمله انتخابات ریاست جمهوری و شوراها، یک هدف عملی و قابل اندازه‌گیری است، تاکنون اقدامات آموزشی در این حوزه داشته‌ایم. به عنوان نمونه، مجلس جوانان پیش از انتخابات شوراها، در اردیبهشت برگزار خواهد شد و از تمام جوانان دعوت می‌کنیم که در انتخابات شوراها کاندیدا شوند یا در فرآیند انتخاب حضور فعال داشته باشند. حتی حضور بدون انتخاب شدن هم تاثیرگذار است.

رحیمی گفت: ما ۱۴ شبکه منسجم سازمان‌های مردم‌نهاد تشکیل داده‌ایم و انتخابات شبکه‌ها هفته گذشته برگزار شد، این شبکه‌ها شامل ۱۵ شبکه ملی تخصصی و ۲۲۸ شبکه استانی هستند، این ساختار اصلی آموزش‌ها و توانمندسازی جوانان است و آموزش‌ها توسط خود جوانان در استان‌ها اجرا می‌شود.

وی درباره طرح اصلاح قانون مهریه گفت: در بحث تصویب این طرح، معاونت امور جوانان دخالتی نداشته است. حوزه جوانان صرفاً در جریان موضوع بوده و نظراتی ارائه کرده‌ایم، اما مرجع تصمیم‌گیری دولت است.

تکذیب افزایش آمار خودکشی

معاون جوانان وزیر ورزش و جوانان درباره افزایش آسیب‌های اجتماعی اظهار کرد: یک سوم جمعیت کشور در معرض افزایش آسیب‌های اجتماعی هستند، به ویژه اعتیاد و اختلالات روانی، معاونت امور جوانان در این زمینه به صورت ملی برنامه‌ریزی کرده است و طرح کاهش آسیب‌های اجتماعی با محوریت جوانان محلات تدوین شده که در حال بررسی و تصویب در سازمان برنامه و بودجه است، هدف این است که از ظرفیت خود جوانان برای کاهش آسیب‌ها استفاده کنیم.

وی همچنین افزایش سه برابری میزان خودکشی در کشور را رد کرد.

مرجع صدور مجوز مراکز فیزیکی همسان گزینی معاونت امور جوانان است

رحیمی درباره همسان‌گزینی و همسریابی گفت: مرجع صدور مجوز مراکز فیزیکی معاونت امور جوانان است و ما صدور مجوز را انجام می‌دهیم، بررسی صلاحیت افراد و نحوه فعالیت‌های پلتفرم‌ها با کمیسیون‌های مربوطه و دستگاه‌های قضایی و انتظامی است، تاکنون ۲۱۳ مرکز فیزیکی مجوز دریافت کرده‌اند و تعداد پلتفرم‌های مجوزدار حدود ۷ تا ۱۰ مورد است.

اشتغال ۵۰ هزار نفر از سربازان وظیفه

رحیمی در ادامه به تشریح اقدامات عملیاتی در حوزه اشتغال جوانان پرداخت و گفت: ما با همان بودجه سال‌های گذشته و بدون اعتبار جدید، مدلی مدیریتی طراحی کردیم که بتواند ۵۰ هزار نفر از سربازان وظیفه را شاغل کند، این تعهدی است که خودمان داده‌ایم و کسی از ما نخواسته است، در سال ۱۴۰۴، برنامه‌ها به خوبی پیش می‌رود و دفتر اداره کل طرح‌های ملی، با ریاست رئیس سابق مجلس دانش‌آموزی و مدیر کل فعلی، این اقدامات را به سرانجام می‌رساند.

وی افزود: یکی از تمرکزهای اصلی ما توانمندسازی نوجوانان و جوانان، به ویژه دختران، در دهک‌های پایین جامعه است، برنامه‌های ما برای جوانان ۱۵ تا ۲۵ ساله طراحی شده تا مهارت‌های لازم برای ایجاد اشتغال و معیشت را فرا بگیرند، این برنامه‌ها در پنج استان به صورت پایلوت اجرا شده و اکنون در سطح کشور در حال گسترش است، با وجود محدودیت بودجه و ساختار، توانسته‌ایم اقدامات ملموسی انجام دهیم.

رحیمی درباره تسهیلات اشتغال گفت: در سال‌های گذشته منابع اختصاص یافته برای اشتغال جوانان بسیار محدود بود؛ ۲ تا سه میلیارد تومان بیشتر نبود و سال گذشته هم جذب نشد، اما امسال ۱۲۹۰ میلیارد تومان از سازمان برنامه و بودجه جذب شد و با بانک توسعه تعاون قرارداد منعقد کردیم که مبلغ پله‌ای تا ۴۸۷۰ میلیارد تومان را فراهم کند، تاکنون، شهریور ماه، ۸۴ میلیارد تومان پرداخت شده و ۸۳ پرونده معرفی شده به بانک بررسی شده است. در مجموع ۴۴۶۰ پرونده وارد شده که ۲۷۷۳ پرونده مربوط به افراد در دهک‌های پایین است.

وی تاکید کرد: تسهیلات ما برای بنگاه‌های کوچک، متوسط و بزرگ قابل استفاده است و تفکیک آن در حوزه‌های تولید، خدمات و کشاورزی انجام شده است، فراخوان عمومی داده‌ایم و رسانه‌ها پوشش داده‌اند و هر فرد علاقه‌مند می‌تواند از طریق سامانه رسمی وزارت ورزش و جوانان اقدام کند.

وی گفت: وجه تمایز این طرح این است که هر کسی وام می‌گیرد، متعهد می‌شود حداقل یک جوان ۱۸ تا ۳۵ ساله را بیمه تأمین اجتماعی کند و کارگاه‌ها نباید تنها جایگزین نیروی موجود باشند، بلکه کار جدید ایجاد شود.

رحیمی افزود: مدل ما قابل ارزیابی است و اعداد و ارقام ما مستند و واقعی هستند، این تفاوت ما با دوره‌های گذشته است که در آن ورود به حوزه اشتغال جوانان بسیار کم بوده است، این اقدامات پایه‌ای است که می‌تواند منجر به ایجاد فرصت‌های شغلی واقعی و مستند در کشور شود.

وی درباره پیش‌بینی نتایج تا پایان دولت گفت: با اقداماتی که انجام شده، انتظار می‌رود تا پایان دولت بخش قابل توجهی از این اهداف عملی شود و فاصله بین جوانان و دولت کاهش یابد، اقدامات ما در حوزه اشتغال و توانمندسازی، قابلیت توسعه و گسترش بیشتر دارد و امیدواریم نتایج ملموس برای جامعه جوان کشور مشاهده شود.