به گزارش اولین خبر؛ آمار جدید بانک مرکزی از کل مانده تسهیلات و سپرده‌های ریالی و ارزی بانک‌ها و موسسات اعتباری به تفکیک استان‌های کشور در پایان پنج ماهه نخست سال جاری، نشان می‌دهد که مجموع سپرده‌های ریالی و ارزی شبکه بانکی کشور در مجموع استان‌های کشور به علاوه مناطق آزاد به بیش از ۱۵ هزار و ۷۹۲ همت (هزار میلیارد تومان) رسیده است که نسبت به ماه قبل (تیرماه) حدود ۴۶۲ هزار میلیارد تومان افزایش داشته است. با این حال، مجموع سپرده‌های ریالی و ارزی شبکه بانکی کشور پس از کسر سپرده‌های قانونی به ۱۴ هزار و ۴۳۸ همت رسید که نسبت به ماه قبل (۱۴ هزار و ۱۱۸ همت) به میزان ۳۲۰ همت افزایش را نشان می‌دهد.

به عبارتی، طی چهار ماهه نخست امسال (ماه قبلی)، مجموع سپرده‌های ریالی و ارزی شبکه بانکی کشور به ۱۵ هزار و ۴۳۰ همت بود که با کسر سپرده قانونی این سپرده‌ها به ۱۴ هزار و ۱۱۸ همت رسید.

این اطلاعات مربوط به بانک‌های دولتی، خصوصی شده، خصوصی و همچنین مؤسسات اعتباری غیربانکی دارای مجوز نزد بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران است. عمده ارقام سپرده‌های ریالی بخش غیردولتی نزد بانک‌ها و مؤسسات اعتباری شامل سپرده‌های دیداری، قرض‌الحسنه پس‌انداز، سپرده سرمایه‌گذاری ‌کوتاه ‌مدت و بلندمدت، پیش دریافت‌های غیردولتی و بستانکاران موقت ریالی و سپرده‌های ارزی شامل سپرده‌های دیداری، مدت‌دار، پس‌انداز و پیش دریافت اعتبارات اسنادی غیردولتی و بستانکاران موقت ارزی است.

همچنین، عمده ارقام تسهیلات شامل مطالبات از دولت، خالص تسهیلات اعطایی اعم از ریالی و ارزی و مطالبات سررسید گذشته، معوق و مشکوک الوصول بوده و سپرده قانونی فقط شامل سپرده‌های ریالی است.

سهم غالب استان تهران در سپرده گذاری‌ها

طی پنج ماهه امسال، بیش‌ترین مبلغ از کل مانده تسهیلات و سپرده‌های ریالی و ارزی بانک‌ها با ۹۳۲۵ همت مربوط به استان تهران است و محاسبه میزان سپرده‌های ریالی و ارزی بانک‌ها و موسسات اعتباری نشان می‌دهد که ۵۹ درصد از کل این سپرده‌ها به تنهایی مربوط به استان تهران است و ۴۰.۹۵ درصد باقی مانده مربوط به ۳۰ استان دیگر کشور است.

این در حالی است که در پایان آذرماه سال ۱۴۰۳ سهم استان تهران از کل مانده تسهیلات و سپرده‌های ریالی و ارزی بانک‌ها، ۵۴.۹ درصد، در پایان دی ماه ۵۸.۱ درصد، در پایان بهمن ماه ۵۸.۳ درصد، در پایان اسفند ماه ۵۹.۷ درصد، در پایان فروردین ماه سال جاری به ۶۰.۹ درصد، در انتهای اردیبهشت ماه به ۶۰.۷ درصد، در پایان خردادماه به ۶۰ درصد و در پایان تیرماه به ۵۹.۷ درصد رسیده بود.

پس از استان تهران، استان اصفهان با ۶۷۸ همت و سهم ۴.۲۹ درصدی و استان خراسان رضوی با ۵۸۹ همت و سهمی ۳.۷ درصدی در جایگاه دوم و سوم قرار دارند. با این حال، مقایسه آماری سال ۱۴۰۳ و سال جاری نشان می‌دهد که سهم استان تهران از سپرده‌های بانکی کل کشور و طی ۱۰ ماهه اخیر، از ۵۴ درصد به نزدیک ۶۰ درصد رسیده و نه تنها کاهشی نداشت؛ بلکه شش درصد نیز افزایش پیدا کرده است.

تهران ۶۲ درصد از تسهیلات بانکی کشور را دریافت می‌کند

از سوی دیگر، میزان تسهیلات جاری و غیر جاری پرداخت شده توسط شبکه بانکی در پایان مردادماه امسال به ۱۱ هزار و ۷۸۵ همت رسیده است که نشان می‌دهد استان تهران با دریافت ۷۳۳۱ همت ۶۲ درصد از کل تسهیلات بانکی را طی این مدت دریافت کرده و باقی استان‌های کشور همگی دریافت کننده تنها ۳۸ درصد از تسهیلات بودند.

پس از استان تهران، استان اصفهان ۴۴۷ همت تسهیلات دریافت کرد که ۳.۷ درصد از کل تسهیلات را شامل می‌شود. پس از استان اصفهان نیز استان خراسان رضوی ۳۸۲ همت تسهیلات دریافت کرده که بیانگر سهم ۳.۲ درصدی از کل تسهیلات دریافتی طی این مدت است.

با این حال، ۲۵ شهریورماه سال جاری (سه‌شنبه)، محمدرضا فرزین رئیس کل بانک مرکزی در همایش ملی بانکداری اسلامی با اشاره به آخرین آمار از نقدینگی در گردش و تسهیلات پرداختی در سطح کشور گفت: در بخش گردش پول و نقدینگی و تسهیلات، آخرین آمار نشان می‌دهد که سهم استان تهران در بخش تسهیلات ۶۰ درصد از کل کشور است و در بخش سپرده ۵۸ درصد بوده است؛ در حالی که سهم استان تهران از GDP تنها ۲۲ درصد است که نشان می‌دهد یک عدم توازن شدید در این حوزه وجود دارد که برای تسهیل و ایحاد توازن در این حوزه تصمیم گرفته شد تا اختیارات شعب به ویژه در بخش تسهیلات کلان در استان‌ها و شهرستان‌ها افزایش پیدا کند.

از آنجایی که سهم استان تهران در دو بخش سپرده‌های بانکی و همچنین تسهیلات دریافتی یک فاصله غیر قابل قبول حتی با کل کشور دارد آمارها نیز نشان می‌دهد که حداقل طی ۱۰ ماهه اخیر، سهم استان تهران نه تنها کاهش نداشته بلکه افزایش یافته و باید دید که برنامه ریزی در سطح سیاست کلان پولی کشور، در نهایت به یک توازن در این دو بخش منتهی خواهد شد یا خیر؟